Bulunan Kişiyle Temas Kurulmalı mı?

Araştırma tamamlandı ve aradığınız kişinin nerede olduğunu biliyorsunuz. Çoğu kişi bütün enerjisini bu ana kadar olan sürece harcar ve sonrasını hiç düşünmez. Oysa asıl zor karar tam buradan sonra başlar: temas kurmalı mısınız, kurmalıysanız nasıl ve ne zaman?

Bu sayfa size ne yapmanız gerektiğini söylemiyor. Kararı verirken düşünmenizin yararlı olacağını bildiğimiz şeyleri sıralıyor. Bu tür dosyalarda en sık gördüğümüz hata, aylarca süren bir arayışın sonunda birkaç saat içinde verilmiş bir karardır.

Bulmak ile temas kurmak neden ayrı kararlar?

Bulmak bir bilgidir ve geri alınabilir; elinizdeki bilgiyi kullanmayabilirsiniz, bir süre bekleyebilirsiniz, hiç kullanmayabilirsiniz. Temas kurmak ise bir eylemdir ve geri alınamaz. Bir kez ulaştıktan sonra karşı tarafın tepkisi, o tepkinin zamanlaması ve sonrasında olacaklar üzerinde hiçbir kontrolünüz kalmaz.

Bu ayrımı görmek kararı çok daha sağlıklı vermenizi sağlar. Raporu teslim ederken size 'ne yapacaksınız' diye sormayız; bu tamamen sizin alanınızdır. Ama ayrımın kendisini hatırlatmayı görev sayarız, çünkü heyecanın içinde bu ayrım kolayca kaybolur.

Kendinize sormanız gereken üç soru

1. Bu temastan ne bekliyorum? Bir açıklama mı, yeniden kurulmuş bir ilişki mi, yoksa yalnızca kapanış mı?
2. Karşı taraf yanıt vermezse ya da olumsuz karşılık verirse ne hissedeceğim ve ne yapacağım?
3. Bu kararı şimdi mi vermem gerekiyor, yoksa bir süre bekleyebilir miyim?

İkinci soru en çok atlanan sorudur. Yıllar sonra kurulan temasların önemli bir kısmı beklenen karşılığı vermez. Bazen karşı taraf hazırlıksız yakalanır ve savunmaya geçer; bazen o da yıllardır aynı mesafeyi bilinçli korumuştur. Buna hazır olmadan atılan adım, aranan huzuru getirmek yerine yeni ve daha taze bir kırgınlık üretebilir.

Birinci soruyu yanıtlarken kendinize karşı dürüst olun. 'Sadece nasıl olduğunu öğrenmek istiyorum' cümlesi çoğu zaman doğrudur ama bazen daha büyük bir beklentinin üzerini örter. Beklentiyi net görmek, karşılığın yeterli olup olmadığını değerlendirmenizi kolaylaştırır.

Neden acele etmemelisiniz?

Bilgi elinizde olduğu sürece kaybolmaz. Bir hafta, bir ay, hatta bir yıl sonra da aynı adımı atabilirsiniz. Buna karşılık aceleyle atılmış bir adımı geri almak mümkün değildir. Raporu aldıktan sonra bir süre beklemek, çoğu kişi için verebileceğimiz en yararlı tavsiyedir.

Bekleme süresi ayrıca beklentinizi netleştirir. İlk günlerdeki yoğun duygu geçtiğinde, gerçekte ne istediğinizi çok daha net görürsünüz. Bu netlik hem kararı hem de temasın biçimini iyileştirir. Aynı kişi, iki hafta arayla iki farklı mektup yazar; ikincisi neredeyse her zaman daha iyidir.

Bir istisna var: hukuki bir takvim varsa beklemek lüks olmayabilir. Miras, alacak ya da devam eden bir dava söz konusuysa süreler işler ve bu durumda karar hızlanmak zorundadır. O zaman da temas genellikle sizin değil avukatınızın kuracağı bir temastır.

Temas kurmanın alternatifleri

• Ortak bir tanıdık üzerinden dolaylı haber göndermek — karşı tarafa hazırlanma zamanı verir
• Yazılı bir mesaj bırakıp yanıt beklemek; doğrudan görüşme talep etmemek
• Yalnızca bilgiyle yetinmek ve hiç temas kurmamak
• Bir aile büyüğünün ya da güvenilen bir üçüncü kişinin aracılığını istemek
• Bir uzmanla konuşup kararı o görüşmeden sonra vermek
• Kararı belirli bir tarihe ertelemek ve o tarihte yeniden değerlendirmek

Üçüncü seçenek küçümsenmemelidir ve düşündüğünüzden daha sık tercih edilir. Birçok kişi için aranan şey aslında temas değil, belirsizliğin sona ermesidir. Kişinin hayatta ve iyi durumda olduğunu bilmek, bazı dosyalarda tek başına yeterli olur. Bu bir vazgeçiş değil; sorunun gerçek karşılığını bulmaktır.

Dolaylı yaklaşımın bir başka avantajı, reddedilme hâlinde ilişkiyi tümüyle kapatmamasıdır. Doğrudan bir kapı çalışı 'hayır' aldığında yol kapanır. Ortak bir tanıdık üzerinden iletilen bir haber, karşı tarafa düşünme süresi tanır ve kapıyı aralık bırakır.

Zamanlama neden önemli?

Temasın hangi dönemde kurulduğu, içeriği kadar belirleyicidir. Yakın zamanda yaşanmış bir kayıp, hastalık ya da aile içi kriz döneminde gelen bir temas, en iyi niyetle bile ağır gelebilir. Buna karşılık bir doğum, düğün ya da bayram gibi dönemler bazı ailelerde kapıyı kolaylaştırır.

Bunu bilebilecek olan sizsiniz; biz bilemeyiz. Elimizdeki bulgu size kişinin nerede olduğunu söyler, ne durumda olduğunu değil. Bu yüzden zamanlamayı, karşı tarafın hayatına dair bildiklerinizle birlikte değerlendirmenizi öneririz.

Karşı tarafın hakkı

Yetişkin bir kişi ulaşılmamayı tercih edebilir ve bu tercih saygıyı hak eder. Bu, sizin duygunuzu geçersiz kılmaz; iki şey aynı anda doğru olabilir. Sizin arayışınız meşrudur, onun mesafesi de meşrudur. Temas kurarken bunu hesaba katmak, hem sonucu hem sizin sonrasında hissedeceklerinizi değiştirir.

Israrlı bir yaklaşım — arka arkaya mesajlar, tekrarlanan ziyaretler, çevresine yapılan başvurular — hem karşı tarafta hem sizde kalıcı bir hasar bırakabilir. İlk karşılık olumsuzsa, bir süre geri çekilmek çoğu zaman en iyi ikinci hamledir.

Bizim kapsamımız nerede biter?

Hizmetimiz kişinin bulunmasıyla sona erer. Temas kurma, mesaj iletme, buluşma ayarlama ya da aracılık etme hiçbir koşulda hizmetimizin parçası değildir. Bu sınır keyfi değil; hem karşı tarafı hem sizi koruyan bir sınırdır.

Bir araştırmacının aracılık etmesi, karşı taraf açısından takip edildiği hissini doğurur ve bu his neredeyse her zaman kapıyı kapatır. Temas sizden geldiğinde ise, karşı taraf bir kişiyle muhatap olur; bir hizmetle değil. Bu fark, alacağınız karşılığı belirgin biçimde etkiler.

Hukuki bir amaç varsa

Miras, alacak ya da devam eden bir dava süreci söz konusuysa temas genellikle sizin değil, avukatınızın kuracağı bir temastır. Bu durumda kişisel bir yaklaşım yerine resmî yolu kullanmak hem daha etkili hem daha az yıpratıcıdır. Duygusal bir görüşmeyle başlayan hukuki bir sürecin ilerleyen aşamalarında iki taraf da zorlanır.

Bu tür dosyalarda teslim ettiğimiz adres ve teyit bilgisi, talebiniz hâlinde doğrudan avukatınıza iletilir. Böylece siz kişisel temas kurmadan süreç ilerleyebilir ve ilişkinin geleceği hukuki sürecin gölgesinde kalmaz.

Kararı verdikten sonra

Hangi yolu seçerseniz seçin, beklentinizi ölçülü tutmanız yararlı olur. En iyi ihtimalde bile karşı tarafın hazırlanmak için zamana ihtiyacı olacaktır. İlk karşılığın soğuk ya da mesafeli olması, kapının tümüyle kapandığı anlamına gelmez; çoğu zaman yalnızca şaşırmış olduğunu gösterir.

İlk temasta çok şey anlatmaya çalışmayın. Kim olduğunuzu, neden ulaştığınızı ve ne beklediğinizi kısaca söylemek yeterlidir. Uzun bir açıklama, karşı tarafı yanıt vermek yerine kaçmaya iter. Kapıyı aralık bırakan kısa bir mesaj, her şeyi anlatan uzun bir mektuptan daha sık karşılık bulur.

Sonuç ne olursa olsun

Bu dosyaların hiçbirinde 'doğru' bir sonuç yoktur. Temas kurup olumlu karşılık almak da, hiç kurmamaya karar vermek de, deneyip yanıt alamamak da geçerli sonuçlardır. Aylarca süren bir belirsizliğin yerini net bir bilgi almışsa, dosya işini görmüştür.

Karar verirken zorlanıyorsanız, acele etmemeniz yeterlidir. Bilgi sizde kalır; karar her zaman ertelenebilir. En kötü seçenek, hazır olmadan atılmış bir adımdır.